Νίσυρος: Το νησί με την απόκοσμη ομορφιά!


Η Νίσυρος είναι από τα πιο όμορφα νησιά της Δωδεκανήσου, άθικτο ακόμη από την τουριστική ανάπτυξη, με άγρια ομορφιά και σπουδαία ιστορική διαδρομή. Το νησί αυτό στην άκρη του Αιγαίου, με περίπου χίλιους μόνιμους κατοίκους, δεν είναι ένα νησί σαν όλα τ’ άλλα. Στην πραγματικότητα, δεν είναι καν νησί. Πρόκειται για ένα ενεργό ηφαίστειο, το οποίο τα τελευταία 130 χρόνια «λαγοκοιμάται». Το νησί σχηματίστηκε από εκρήξεις ηφαιστείου και πλέον αποτελεί έναν μοναδικό καλοκαιρινό προορισμό με απόκοσμη ομορφιά και πολύ ενδιαφέρουσα μορφολογία.


Η Νίσυρος ανήκει στην ομάδα των αρχαίων Νοτίων Σποράδων, και βρίσκεται βορειοδυτικά της Ρόδου, ανάμεσα στην Κω, την Τήλο και την Αστυπάλαια. Συγκεκριμένα, απέχει 8 μίλια ΒΔ. της Τήλου, και 10 μίλια νότια της Κω, στην οποία και υπάγεται διοικητικά, και 9 ναυτικά μίλια ανατολικά από το ακρωτήρι Νάτσα της Τουρκίας. Έχει έκταση περίπου 41 τετραγωνικά χιλιόμετρα, υψόμετρο 698 μέτρα και συνολικό μήκος ακτών περίπου 24 χιλιόμετρα. Πρωτεύουσα και λιμάνι του νησιού είναι το Μανδράκι και κατά την τελευταία απογραφή (2011), ο πληθυσμός της ανερχόταν στους 987 κατοίκους. Η μορφολογία της έχει επηρεαστεί από το ηφαίστειο και το ηφαιστειογενές της έδαφος που είναι πολύ εύφορο και ευνοεί τη δενδροκομία και την πλούσια βλάστηση. Δυτικά και βόρεια της Νισύρου βρίσκονται τέσσερις νησίδες, τα λεγόμενα Νισύρια.


Η μεγάλη ποικιλία της σύστασης και των μορφών των πετρωμάτων που οικοδομούν το νησί, οι εκτεταμένες και εύκολα προσβάσιμες φυσικές τομές, το θαυμάσιο κλίμα σε όλη τη διάρκεια του χρόνου καθιστούν τη Νίσυρο ένα υπαίθριο γεωλογικό μουσείο. Επιπλέον, είναι το μοναδικό ενεργό ηφαίστειο του Αιγαίου με τόσο πλούσια χλωρίδα και πανίδα. Με συνεχή κατοίκιση από την προϊστορική εποχή, η Νίσυρος φιλοξενεί πλήθος μνημείων πολιτισμού. Πρόκειται για ένα παράδεισο για κάθε επισκέπτη που σέβεται και αγαπά τη φύση, για ένα τόπο που έχει συνταιριάσει κατά ένα ιδανικό τρόπο τη φυσική ομορφιά, το ιστορικό παρελθόν και την πολιτιστική παράδοση.


Οικισμοί της Νισύρου

Μανδράκι
Κτισμένο αμφιθεατρικά στο λόφο που δεσπόζει το ενετικό κάστρο και το μοναστήρι της παναγιάς της Σπηλιανής, το Μανδράκι, θα σας κλέψει αμέσως την καρδιά! Περιηγηθείτε στα όμορφα σοκάκια του και τις πλατείες με τα καταπληκτικά βοτσαλωτά δάπεδα (πιο χαρακτηριστική, η πλατεία δελφινιών) και τις πολύχρωμες λουλουδιασμένες αυλές. Παρατηρείστε τα άσπρα ή χρωματιστά διώροφα σπίτια με τα ξύλινα μπαλκόνια, χτισμένα από ηφαιστειακά πετρώματα και ελαφρόπετρα. Στο Μανδράκι μπορείτε να βρείτε προτάσεις για νυχτερινή διασκέδαση στα cafe-bars, δίπλα στη θάλασσα, καθώς και τις πιο αξιόλογες προτάσεις διαμονής ενώ σε απόσταση 1,5 χλμ. από το Μανδράκι βρίσκεται η πηγή των λουτρών γνωστή για τα νατροχλωριο-θειούχα νερά της με μέγιστη θερμοκρασία 46ºc.


Πάλοι
Το ψαροχώρι Πάλοι, το επίνειο του ορεινού οικισμού Εμπορείου, το συναντάμε στο ανατολικό τμήμα του νησιού, σε απόσταση 4 χλμ. από το Μανδράκι. διαθέτει μαρίνα για τα ιδιωτικά σκάφη και υπέροχη αμμώδη παραλία για να κολυμπήσετε. Από εδώ έχετε πρόσβαση και σε άλλες αμμουδιές, όπως το Γιαλισκάρι και την παραλία Λιες.


Εμπορειός
Βρίσκεται σε απόσταση 8 χλμ. νοτιοανατολικά από το Μανδράκι. είναι ένα μικρό ορεινό χωριό χτισμένο σε υψόμετρο περίπου 500 μ. με σπίτια που ξεχωρίζουν για την αρχιτεκτονική τους. Αξίζει να το εξερευνήσετε για να θαυμάσετε τη καταπράσινη φύση, το γραφικό οικισμό και να πιείτε ένα καφεδάκι στο παραδοσιακό καφενείο του χωριού, που έχει πανοραμική θέα προς την κοιλάδα του ηφαιστείου, την καλδέρα και τον προφήτη Ηλία. Σπουδαίο φυσικό αξιοθέατο του οικισμού είναι η σπηλιά που βρίσκεται στην είσοδο του χωριού, η οποία λόγω της θερμότητάς της, από την ηφαιστειακή δραστηριότητα, θεωρείται φυσική σάουνα. Από το μεσαιωνικό κάστρο της Παντονίκης, η θέα είναι μοναδική, ενώ στην κορυφή του μπορείτε να επισκεφτείτε την εκκλησία των Ταξιαρχών με υπέροχες τοιχογραφίες και εικόνες.


Νικιά
Με πανοραμική θέα στο αιγαίο και την καλντέρα, το πανέμορφο χωριό Νικιά "στέκεται" στην πλαγιά ενός λόφου σε υψόμετρο 400 μ. αναπαλαιωμένα αρχοντικά, ανοιχτόχρωμες χρωματιστές πόρτες και κεραμοσκεπές, που δημιουργούν έναν πανέμορφο σκηνικό. Στη βοτσαλωτή πλατεία της πόρτας, που είναι η κεντρική πλατεία των Νικιών, μπορείτε να επισκεφτείτε την εκκλησία των Εισοδίων της Θεοτόκου, από τις ωραιότερες της Ελλάδας! Η πλατεία έχει σχήμα ελλειψοειδές, ενώ το εκπληκτικό βοτσαλωτό δάπεδο είναι σε σχέδια του Πασχάλη Πασχαλάκη, γνωστού Νισύριου τεχνίτη του 19ου αι. Εδώ βρίσκονται και η μονή Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου που γιορτάζει στις 26 Σεπτεμβρίου, καθώς και η μονή Παναγιάς Κυράς του 17ου αιώνα. Θεωρείται ένα από τα ομορφότερα χωριά των Δωδεκανήσων.


Το Ηφαίστειο

Το κυριότερο αξιοθέατο του νησιού είναι το ηφαίστειο, το οποίο αποτελεί το νεότερο ενεργό ηφαίστειο της Ελλάδας και μάλιστα βρίσκεται στη λίστα με τους πιο μεγάλους κρατήρες του κόσμου, με διάμετρο 300 μέτρων. Η Νίσυρος είναι ένα ηφαίστειο που αποτελεί μέρος του ηφαιστειακού τόξου της νότιας Ελλάδας. Βρίσκεται στην άκρη του τόξου του Αιγαίου, μαζί με τη Καλδέρα της Κω και τη νήσο Γυαλί. Οι πρώτες υποθαλάσσιες εκρήξεις έλαβαν χώρα πριν 150.000 χρόνια, ενώ η κύρια δραστηριότητα συνέβη 40 με 10 χιλιάδες χρόνια πριν. 


Σήμερα λαμβάνουν χώρα υδροθερμικές εκρήξεις. Η Νίσυρος αποτελείται από ηφαιστειογενή βουνά, ενώ το κέντρο της νήσου καταλαμβάνει ο κρατήρας Στέφανος, ο μεγαλύτερος υδροθερμικός κρατήρας στον κόσμο, μία καλδέρα διαμέτρου 4 χλμ., με ύψος που κυμαίνεται μεταξύ 250 με 600 μέτρα και βάθος του πυθμένα που αγγίζει τα 100 μέτρα από την θάλασσα.  Συνολικά η Νίσυρος έχει 5 κρατήρες. Η τελευταία έκρηξη του ηφαιστείου έλαβε χώρα το 1888 και σήμερα στο νησί υπάρχουν ενεργές φουμαρόλες. 


 Το ηφαίστειο της Νισύρου είναι από τα ελάχιστα επισκέψιμα του πλανήτη, αφού μπορεί οποιοσδήποτε να φτάσει εκεί με το αυτοκίνητό του και να περάσει ώρες περιδιαβαίνοντας τους υδροθερμικούς κρατήρες με τα υπέροχα ονόματα: Στέφανος, Πολυβώτης, Αλέξανδρος. Οι κρατήρες του ηφαιστείου της Νισύρου βαφτίστηκαν με αυτά τα ονόματα, ίσως για να νιώθουν οι άνθρωποι πιο οικεία απέναντι στον εκρηκτικό τους χαρακτήρα. Τα τελευταία 130 χρόνια το ηφαίστειο λαγοκοιμάται, αλλά οι επιστήμονες αφουγκράζονται προσεκτικά τον καθημερινό του «βήχα».


Καθώς κατεβαίνετε στον τεράστιο κρατήρα, νιώθετε σαν να είστε σε άλλο πλανήτη: κίτρινα και λευκά χρώματα, τρύπες που κοχλάζουν, τεράστιες ρωγμές, η δυνατή μυρωδιά του θειαφιού. Το ηφαίστειο βρίσκεται στο κέντρο του νησιού, είναι επισκέψιμο και η είσοδος είναι 2 ευρώ.


Παραλίες

Στη Νίσυρο δεν θα βρείτε εύκολα οργανωμένες παραλίες. Ετοιμαστείτε λοιπόν για διακοπές σε φυσικές παραλίες χωρίς ξαπλώστρες, μπαρ και θαλάσσια σπορ. Οργανωθείτε και έχετε μαζί σας ομπρέλα, τρόφιμα και ροφήματα καθώς θα βρείτε ελάχιστες παραλίες που δίνουν ανέσεις και ευκολίες. Μόλις πέντε λεπτά από το λιμάνι, όπου αγκυροβολεί το πλοίο, τοποθετείται η πρώτη πανέμορφη παραλία του νησιού “Χόχλακοι”.  Ονομάζεται έτσι εξαιτίας των μεγάλων βότσαλων σε χρώμα μαύρο, που κυριαρχούν στην παραλία. Δεύτερη παραλία, που αξίζει να επισκεφτείτε είναι η Παχιά Άμμος περίπου 10 χλμ από το Μανδράκι, περίφημη για τα πλατιά αμμώδη και σκιερά χαρακτηριστικά της, για να φτάσετε ωστόσο θα πρέπει να περπατήσετε 10 λεπτά σε ένα δύσβατο μονοπάτι. 


Ταξιδεύοντας για τους Πάλους, σταματήστε για ένα γρήγορο  δροσερό μπανάκι στο Γιαλισκάρι και το μόνο σίγουρο είναι ότι δε θα το μετανιώσετε. Όταν φτάσετε εκεί, μπορείτε να βουτήξετε στην παραλία τους, που χωρίζεται και στις κατά μέρους ακρογιαλιές. Ύστερα, αν έχετε ακόμα χρόνο και διάθεση υπάρχει και η παραλία “Λύες” περίπου 3 χλμ μετά τον οικισμό. Η Παχιά άμμος αγαπάει τον γυμνισμό και το ελεύθερο κάμπινγκ, έχει όμως χώρο για όλους, αφού είναι απέραντη και απέχει 15 λεπτά με τα πόδια από το κοντινότερο πάρκινγκ.


Θερμές Πηγές

Τρεις είναι οι πιο γνωστές θερμές πηγές της Νισύρου, αυτές των Λουτρών, 1.500 μέτρα βόρεια από το Μανδράκι, της θερμιανής στους Πάλους και στο Αυλάκι των Νικειών. Τα νερά της Θερμής πηγής των Λουτρών εκμεταλλεύονται τα Δημοτικά Λουτρά Μανδρακίου απο το 1872. Είναι φημισμένες οι θεραπευτικές τους ιδιότητες στις ρευματοπάθειες, αρθροπάθειες, δερματικές παθήσεις και παθήσεις του κυκλοφορικού συστήματος. Η μέγιστη θερμοκρασίας της πηγής είναι 46 βαθμοί. Η πηγή της Θερμιανής είναι γνωστή από την αρχαιότητα. Η επιγραφή που βρέθηκε στα ερείπια της μεγάλης στοάς των Ρωμαϊκών λουτρών τα οποία λειτουργούσαν στην ίδια περιοχή, ενισχύει την άποψη ότι ο πατέρας της ιατρικής Ιπποκράτης, είχε διαλέξει την πηγή αυτή της Νισύρου σαν ιαματικό λουτροθεραπευτικό κέντρο. Η τελευταία περίοδος κατά την οποία λειτουργεί θεραπευτικό κέντρο στην περιοχή είναι το 1895 έως τις αρχές της δεκαετίας του 30, τα γνωστά «Λουτρά Παντελίδη». Σήμερα έχουν αναστηλωθεί τα παλαιά λουτρά, αλλά δεν λειτουργούν. Η θερμοκρασία της πηγής είναι 33 βαθμοί. Μια Τρίτη γνωστή θερμή πηγή είναι αυτή στον όρμο του Αυλακίου. Τα νερά της είχαν χρησιμοποιηθεί για λουτροθεραπείες πριν εγκαταλειφθεί ο οικισμός. Το ζεστό νερό αναβλύζει σήμερα μέσα στη θάλασσα και η μέγιστη θερμοκρασία του είναι 59 βαθμοί.


Παραδοσιακά Φαγητά - Ποτά

Στην Νίσυρο θα βρείτε παραδοσιακές συνταγές όπως πιτθιά (κεφτέδες από ρεβίθια), μπουκουνιές (χοιρινό κρέας μαγειρεμένο με λίπος),  καπαμά (κατσίκι γεμιστό με ρύζι) σκορδαλιά με αμύγδαλα ενώ στις σαλάτες κυριαρχεί η κάπαρη. Δοκιμάστε, επίσης, αγραμυτθόζουμο. Ιδιαίτερα είναι τα τυριά της Νισύρου, με πρώτα και καλύτερα τη μυζήθρα, τη σακουλιαστή και το τυρί της τυριάς (ντόπιο τυρί ψημένο σε κόκκινο κρασί). Ως επιδόρπιο οι επιλογές είναι πολλές ανάμεσα στα παραδοσιακά γλυκά της Νισύρου, όπως  τα ψιλοκούλουρα, τα ξεροτήγανα, οι δίπλες, οι λουκουμάδες, τα φοινίκια, οι κουραμπιέδες, η μουσταλευριά , ο χαλβάς και τα γλυκά κουταλιού (κυδώνι, νεράντζι,  ντοματάκι).  Ζητήστε, ακόμη, παστελλαριές (σύκα ανοιγμένα, με αμυγδαλόψιχα και σουσάμι).



Το νησί έχει παράδοση και στα ποτά, με πιο διαδεδομένη τη σουμάδα. Πιείτε και κουκουζίνα (απόσταγμα από σταφύλι ή σύκα που έχει παρόμοια γεύση με την ρακή), αλλά σάψυχο και δεντρολίβανο.


Πανηγύρια 

Χτισμένο σε μια σπηλαιώδη κοιλότητα μέσα στο παλαιό Ενετικό κάστρο, το μοναστήρι της Παναγίας Σπηλιανής δεσπόζει πάνω από την πρωτεύουσα Μανδράκι και τα βράδια μοιάζει σαν να αιωρείται στον ουρανό. Θεωρείται μία από τις σημαντικότερες μονές της Ορθοδοξίας και προσελκύει προσκυνητές από όλη την Ελλάδα, ενώ πρόσφατα (2011) την επισκέφτηκε ο Οικουμενικός Πατριάρχης. Η εορτή του Δεκαπενταύγουστου συνοδεύεται από διήμερη κατάνυξη και ξακουστό πανηγύρι, όπου ξεχωρίζουν το έθιμο της «κούπας» (χορός όπου η κοπέλα που τον σέρνει κρατάει στο χέρι ένα κύπελλο για δωρεές προς τη μονή και το νησί) και η ρεβιθάδα στην πλατεία του χωριού. Στην άλλη άκρη του νησιού, στο Αυλάκι, το ξωκλήσι του Αγίου Παντελεήμονα γιορτάζει στις 27 Ιουλίου με μουσική και χορό.


 Μουσεία

Ηφαιστειολογικό μουσείο
Βρίσκεται στο χωριό Νικιά και αποτελεί το πρώτο, και μέχρι σήμερα, το μοναδικό ηφαιστειολογικό μουσείο της Ελλάδας.  Οι κύριοι χώροι του Μουσείου φιλοξενούν τις εξής θεματικές ενότητες: Γένεση και δομή ηφαιστείων-Ηφαιστειακές διεργασίες και Προϊόντα-  Τα ηφαίστεια της Ελλάδας- Το ηφαίστειο της Νισύρου και τα άλλα ενεργά ηφαίστεια της Ελλάδας και Ηφαίστεια-Περιβάλλον-Άνθρωπός. Το μουσείο διαθέτει εκτός από τον εκθεσιακό χώρο, στον οποίο περιλαμβάνονται όλα τα πετρώματα της Νισύρους, όπως και πετρώματα άλλων ηφαιστείων και χώρους προβολής ενημερωτικού υλικού.


Αρχαιολογικό μουσείο
Βρίσκεται στο κέντρο του οικισμού του Μανδρακίου. Η έκθεση του διαρθρώνεται σε ενότητες που καλύπτουν όλη την ιστορική διαδρομή του νησιού, από την προϊστορική έως την μεταβυζαντινή περίοδο.


Λαογραφικό μουσείο
Το Λαογραφικό Μουσείο Νισύρου στεγάζεται σε ένα διώροφο αρχοντικό του 18ου αιώνα που έχει αποκατασταθεί από το Δήμο, στα σκαλιά προς την Μονή της Παναγίας Σπηλιανής στο Μανδράκι. Οι χώροι του μουσείου είναι έτσι διαμορφωμένοι ώστε να περιλαμβάνουν όλα τα δωμάτια ενός παραδοσιακού Νισύρικου σπιτιού, όπως την κουζίνα, τον φούρνο και την κρεβατοκάμαρα (τη λεγόμενη “μονή”). Στο μουσείο παρουσιάζονται διάφορα χρηστικά -κυρίως- αντικείμενα λαϊκής τέχνης τα οποία δεν χρησιμοποιούνται σήμερα. Αλέτρια, δρεπάνια, σκάφες, χειρόμυλοι είναι μερικά από τα καθημερινά αντικείμενα των κατοίκων του νησιού. Επίσης, υπάρχει μεγάλη συλλογή από κεντήματα, υφαντά, διάφορα έγγραφα καθώς και φωτογραφικό υλικό από ντόπιους του νησιού που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην ιστορία του τόπου.


Παλαιόκαστρο

Πρόκειται για την οχύρωση της αρχαίας πόλης της Νισύρου και μία από τις καλύτερες σωζόμενες οχυρώσεις του αιγαιακού χώρου. Η αρχαία πόλη ήταν χτισμένη τουλάχιστον από τον 8ο αι. π.Χ., επάνω από τον σημερινό οικισμό του Μανδρακίου. Το τείχος, στη μορφή που σώζεται σήμερα, χρονολογείται στον 4ο αι. π.Χ.. Χτισμένο στο φρύδι και στις πλαγιές του λόφου κατέληγε στα δυτικά στον γκρεμό, ενώ βόρεια έφθανε μέχρι το βράχο όπου σήμερα βρίσκεται το μεσαιωνικό κάστρο και το μοναστήρι της Παναγίας της Σπηλιανής. Το συνολικό μήκος της οχύρωσης είναι πολύ μεγάλο. Το τείχος και ο γκρεμός, οριοθετούν μια έκταση συνολικού εμβαδού 130 περίπου στρεμμάτων, με συνολική περίμετρο, σχεδόν 2 χιλιόμετρα, ενώ το βάρος κάποιων από τις πέτρες που αποτελούν το τείχος, φθάνει τους 3,5 τόνους.


Παναγιά Σπηλιανή

Χτισμένη σ΄έναν ψηλό βράχο στο Κάστρο του Μανδρακίου βρίσκεται η Μονή της Παναγίας της Σπηλιανής. Ανεβαίνοντας ο επισκέπτης 130 σκαλοπάτια φτάνει στην ιερή σπηλιά και αντικρίζει το αξιόλογο ξυλόγλυπτο τέμπλο του 1725 μ.Χ. Επάνω σε αυτό εδράζονται οι εικόνες του Ιησού, της Θεοτόκου με το Βρέφος, της Κοιμήσεως της Θεοτόκου και του Αγίου Χαραλάμπου. Η εικόνα της Παναγίας, επενδυμένη από ασήμι, είναι αμφιπρόσωπη: στο πίσω μέρος εικονίζεται ο Άγιος Νικόλαος ενώ στο άλλο η Παναγία με το Βρέφος, φιλοτεχνημένη με την τεχνοτροπία της ρώσικης σχολής. Λέγεται ότι στο αριστερό χέρι της Παναγίας βρίσκεται η μικρή εικόνα που είχε ανακαλυφθεί τον 13ο αιώνα μ.Χ. Η εικόνα είναι θαυματουργή, γι αυτό και τον 15 Αύγουστο πλήθος προσκυνητών επισκέπτεται το νησί.


Το ενεργό της ηφαίστειο, τα ιαματικά λουτρά, η αγάπη που τρέφουν γι’ αυτήν οι άνθρωποι των τεχνών, οι υπέροχοι οικισμοί, αλλά και το εξαιρετικό δίκτυο των μονοπατιών της, κάνουν τη Νίσυρο μοναδική.




Σχόλια

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Δημοφιλείς αναρτήσεις